صلح نزدیک است، اما تهران بازنده است: روایت روشنِ دو سال جنگ و امروزِ آتشبس
صلح وآینده فلسطین در شرم اشیخ
خلاصهٔ روشن
از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ تا امروز، جنگ غزه با تلفات انسانی سنگین و بنبستهای پیاپی پیش رفت. حالا با آتشبس و تبادل گروگانها/زندانیها، راهِ صلح باز شده؛ اما برای ایرانِ حاکم، این مسیر «برد» ندارد: هم در میدان، هم پشت میز. در تهران شکاف بر سر تعریف «پیروزی» و «آتشبس» علنی شده و ماشین تبلیغاتی با واقعیتهای سیاسی–اقتصادی نمیخواند.
چه شد که به اینجا رسیدیم؟
-
میدان و هزینهها: پس از ۷ اکتبر، جنگ فرسایشی و موج آوارگی و ویرانی در غزه. همزمان، میانجیگری قطر–مصر–آمریکا فرمول «آتشبس در برابر تبادل» را جا انداخت.
-
روایت تهران: سالها «مقاومت» میلهٔ اصلی چادر سیاست منطقهای بود؛ اما وقتی همان بازیگران مجبور به پذیرش آتشبس و مسیر سیاسی میشوند، روایت تهران کارکرد خود را از دست میدهد.
-
شکاف داخلی در رسانههای حکومتی: روزنامهٔ «جمهوری اسلامی» صریحاً از بینتیجهبودن ادامهٔ جنگ گفت و از «عقلانیت» حرف زد؛ در مقابل، کیهان و جوان هنوز از «پیروزی مقاومت» میگویند، ولی تهاجم لفظیشان به میانجیها عقب نشسته است. این دوپارگی یعنی خط رسمی، دیگر اجماع ندارد.
چرا رژیم در «جنگ» و «صلح» بازنده است؟
-
از دسترفتن اهرمها: با آتشبس و تبادلات، ابزار فشار میدانی (گروگان/درگیری دائم) کماثر میشود و وزن روایت تبلیغاتی تهران میریزد.
-
پایگاه عربی–بینالمللیِ صلح: هرچه روند سیاسی و بازسازی جدیتر شود، «جنگِ دائمی» کمتر خریدار دارد؛ روایت «مقاومت مسلحانه تنها راه» عقب مینشیند.
-
شکاف و سردرگمی درون حاکمیت: از پروندهٔ هستهای تا «تعریف پیروزی»، پیام واحدی وجود ندارد؛ رسانههای درون نظام صراحتاً به بنبست اشاره میکنند.
-
انزوا در لحظهٔ تصمیمساز: بحث حضور در نشست صلح شرمالشیخ به شکاف تازهای دامن زد. پیشنهاد «حضور برای اثرگذاری» مطرح شد، اما در عمل، پاسخ منفی دست بالا پیدا کرد—یعنی واگذاری صحنه به رقبا و تقویت تصویر «انزوا». اگر رژیم چه کند، چه میشود؟
-
سناریوی انعطاف تاکتیکی: روایت را نرم میکند و فشار را به جبهههای دیگر منتقل میسازد؛ هزینه دارد و دستاورد محدود.
-
سناریوی کارشکنی پنهان/آشکار: با عملیات نمادین یا رسانهای روند صلح را کند میکند؛ ریسک برخورد مستقیم و تحریمهای تازه بالاست.
-
سناریوی فرسایش روایت: اگر آتشبس و بازسازی پیش برود، هستهٔ مشروعیت ایدئولوژیک در داخل فرسوده میشود؛ این اثر، ساختاری و بلندمدت است.
پیامد داخل ایران (کوتاه و روشن)
-
اقتصاد و اتمی: روزنامههای نزدیک به دولت هشدار تحریم و بحران مالی میدهند؛ اصولگرایانِ میانه هم عقبنشینی لفظی از تهدیدهای تند را آغاز کردهاند—نشانهٔ هماهنگی اضطراری با دستگاه دیپلماسی.
-
سرکوب حقوقی: همزمان، طرحهای جدید «ضد نفوذ» در مجلس یعنی قانونیسازی سرکوب برای پوشاندن شکست بیرونی.
جمعبندی نهایی (دو خط، طبق خواستهٔ شما)
-
خبر گروگانها و شرمالشیخ: آتشبس و تبادلِ گروگانها/زندانیها در مسیر است و نشست شرمالشیخ به اسمِ صلح، نقشهٔ جدید منطقه را میچیند—با یا بدون تهران.
-
حکم صریح: چه در جنگ، چه در صلح، رژیم بازنده است؛ چون روایت قدیمیاش کار نمیکند، اهرمهایش کماثر شده و صحنهٔ تصمیمساز را هم به رقبا واگذار کرده است.
نوشته ای از مصطفی نیکار
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر