در ژنو واقعا چه گذشت العربیه :تناقض اظهارات ونس و قالیباف درباره «داراییهای آزاده شده» و خروج هیئت ایرانی
هیئت مذاکره ایرانی قالیباف وعباس عراقچی وآمریکا ونس
با وجود فضای خوشبینانهای که بر مذاکرات آمریکا و ایران در اقامتگاه «بورگناشتوک» در شب یکشنبه تا دوشنبه حاکم بود، طی ساعات گذشته برخی تناقضها از طریق اظهارات محمدباقر قالیباف، مذاکرهکننده ارشد ایرانی، و جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا و رئیس هیئت آمریکایی، آشکار شد.
ونس شامگاه دیروز در اظهاراتی مطبوعاتی تأکید کرد که آمریکا با آزادسازی بخشی از داراییهای ایران موافقت کرده است، مشروط بر اینکه در مذاکرات میان دو طرف پیشرفت مشاهده شود.
او افزود که این اقدام برای کشاورزان آمریکایی نیز سودمند خواهد بود، زیرا با این پولها محصولات آمریکایی خریداری خواهد شد.
از سوی دیگر، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، نیز تأکید کرد که تهران با پولهای آزادشده محصولات آمریکایی خریداری خواهد کرد.
اما طرف ایرانی این موضوع را رد کرد. قالیباف و عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی ایران، تصریح کردند ایران بر اساس یادداشت تفاهم، ملزم به خرید محصولات کشاورزی از آمریکا نیست.
همتی ادعاهای ترامپ و معاونش را رد کرد و توضیح داد که نخستین بخش از داراییهای آزادشده ایران به ارزش 6 میلیارد دلار، مطابق با شرایط توافق تبادل زندانیان میان آمریکا و ایران در سال 2023 مصرف خواهد شد؛ توافقی که هزینهکرد این منابع را به کالاهای اساسی و دارو محدود میکند.
او همچنین افزود که ایران تنها در صورتی محصولات کشاورزی آمریکا را خریداری خواهد کرد که از نظر قیمت و کیفیت نسبت به گزینههای جایگزین برتری داشته باشند. او اشاره کرد که وزارت جهاد کشاورزی ایران در سالهای اخیر معمولاً از شرکتهای بزرگ آمریکایی و اروپایی برای تأمین نیازهای کشاورزی خود استفاده کرده است.
همتی همچنین خاطرنشان کرد که سایر داراییهای مسدودشده، از جمله بخش دوم 6 میلیارد دلاری و دیگر منابع مالی توقیفشده، تنها به کالاهای اساسی محدود نخواهد بود و میتوان از آنها برای خرید سایر کالاهای غیرتحریمی نیز استفاده کرد.
خروج هیئت ایرانی
دومین تناقض میان اظهارات دو طرف مربوط به ادعای خروج هیئت ایرانی از مذاکرات 18 ساعته شب یکشنبه تا دوشنبه بود.
ونس تأکید کرد تمامی گزارشها درباره ترک مذاکرات توسط هیئت ایرانی کاملاً نادرست و ساختهوپرداخته رسانهها بوده است.
اما قالیباف بعداً در اظهاراتی مطبوعاتی مدعی شد هیئت ایرانی واقعاً از جلسه مذاکرات خارج شده بود؛ آن هم زمانی که مذاکرات پس از ساعتها بحث به مراحل پایانی خود نزدیک میشد و ترامپ با اظهارات تند خود علیه ایران به تهدید ادامه میداد.
قالیباف گفت که به میانجیهای قطری و پاکستانی اعلام کرده است که بند نخست یادداشت تفاهم بر عدم تبادل تهدید میان دو کشور تأکید دارد. این اظهارات به نقل از تلویزیون دولتی ایران منتشر شد.
بازرسان هستهای
ونس همچنین اعلام کرد تهران با ورود بازرسان هستهای موافقت کرده است. او پس از مشارکت در مذاکرات به خبرنگاران گفت:«ما پایهای بسیار محکم برای دستیابی به یک توافق نهایی موفق ایجاد کردهایم».
اما اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، تأکید کرد ایران هنوز درباره مسائل هستهای گفتوگو نکرده و در مذاکرات سوئیس هیچ تعهد جدیدی ارائه نداده است.
او افزود، اجرای تعهدات ایران در چارچوب تفاهم «اسلامآباد» همچنان به اجرای تعهدات طرف مقابل درباره پایان جنگ، تداوم صادرات نفت ایران و آزادسازی داراییها و منابع مالی مسدودشده وابسته خواهد بود.
در همین حال خبرگزاری رسمی ایران «ایرنا» گزارش داد هیئت ایرانی به ریاست محمدباقر قالیباف و با حضور عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، پس از 18 ساعت مذاکرات فشرده، اقامتگاه را ترک کرد.
در مقابل، شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، وزیر خارجه قطر، بامداد دوشنبه تصویری منتشر کرد که در آن در کنار ونس نشسته بود؛ ونس در حال کار با رایانه قابل حمل خود دیده میشد و جرد کوشنر، فرستاده ویژه آمریکا، نیز پشت سر آنها حضور داشت.
او این تصویر را با این توضیح منتشر کرد: «مستقیماً از لوسرن سوئیس؛ کار همچنان ادامه دارد».
پس از ترک محل مذاکرات توسط هیئتهای آمریکایی و ایرانی، وزارت خارجه سوئیس اعلام کرد شرایط برای «ازسرگیری فوری» مذاکرات در سطح فنی فراهم شده است.
در این مذاکرات، ایران و آمریکا بر سر سازوکارهایی برای توقف درگیریها در لبنان و تأمین امنیت تنگه راهبردی هرمز به تفاهم رسیدند؛ موضوعی که پاکستان و قطر، به عنوان دو کشور میانجی، آن را اعلام کردند. این دو مسئله از مهمترین محورهای جنگی بودهاند که منطقه را دچار تنش و اقتصاد جهانی را با اختلال مواجه کرده است.
در بیانیه مشترک دولتهای پاکستان و قطر آمده است که مذاکرهکنندگان به «پیشرفتهای امیدوارکنندهای» دست یافتهاند.
