«محمد... آیا شبها می‌خوابی؟»مقاله طارق الحمید در الشرق الاوسط 18 می 25

 «محمد... آیا شبها می‌خوابی؟»مقاله طارق الحمید در الشرق الاوسط 18 می 25

 

طارق الحميد

بله، سفر ترامپ به عربستان سعودی سفری تاریخی بود؛ در این سفر، او عقلانیتی سیاسی از خود نشان داد که مدت‌هاست در ساکنان کاخ سفید مشاهده نکرده بودیم. سفری تاریخی از نظر سیاسی، اقتصادی و حتی فراتر از آن. تنها کافی است به سخنان ترامپ درباره پیشرفت‌های عربستان توجه کنیم تا اهمیت آن روشن شود.

شاید بتوان برداشت‌های ترامپ از عربستان، پادشاه سلمان بن عبدالعزیز، و ولی‌عهد، شاهزاده محمد بن سلمان، را نوعی پاسخ به میزبانی گرم سعودی‌ها تلقی کرد، اما کلمات ترامپ بسیار عمیق، تأمل‌برانگیز و تأثیرگذار بودند - به‌ویژه در سطح بین‌المللی.

ترامپ از پادشاهی بزرگ، ولی‌عهدی تأثیرگذار و خانواده‌ای کریمانه سخن گفت. او به جزئیاتی اشاره کرد که کمتر جهان یا حتی شهروند آمریکایی از آن آگاه بود؛ از جمله اینکه تغییرات در عربستان از درون این کشور و بر اساس سنت‌ها و فرهنگ خودش آغاز شده است.

ترامپ همچنین به‌شدت از سیاست‌مداران آمریکایی پیشین که سعی در تحمیل دیدگاه‌های خود به منطقه داشتند، انتقاد کرد - رویکردی که عربستان هیچ‌گاه نپذیرفت. پیش‌تر نیز ولی‌عهد سعودی در مصاحبه‌ای با رسانه‌ای آمریکایی گفته بود که اصلاحات را برای مردم کشور خود انجام می‌دهد، نه برای آمریکا.

در نکته‌ای جالب، ترامپ خطاب به ولی‌عهد گفت: «محمد، آیا شب‌ها می‌خوابی؟» و محمد بن سلمان پاسخ داد: «سعی می‌کنم.» ترامپ در ادامه گفت: «فکر می‌کنم تمام شب را در اندیشه بهتر کردن کشورش است.» او اضافه کرد: کسانی که شب‌ها از شدت فکر خوابشان نمی‌برد، همان‌هایی هستند که «سرزمین رؤیاها» را می‌سازند - و این گفته درستی است.

ترامپ با نگاهی واقع‌بینانه از تلاش‌های عربستان تمجید کرد و گفت: «برخی کشورها از بیابان، بهشت می‌سازند، و برخی دیگر از بهشت، بیابان!» - و به‌روشنی میان عربستان و ایران مقایسه‌ای انجام داد.

ماجرا صرفاً تعارف و تعریف نبود، نه از طرف ترامپ و نه به‌عنوان فرصتی تبلیغاتی برای عربستان. این سفر، سفری جدی و مهم بود، و در همین راستا ترامپ تصمیم گرفت تحریم‌ها علیه سوریه را - نه فقط تحریم‌های دوران بشار اسد، بلکه تحریم‌هایی که ۴۶ سال قدمت داشتند - بردارد.

ترامپ اعلام کرد که این تصمیم را به درخواست ولی‌عهد محمد بن سلمان اتخاذ کرده و این موضوع را در مصاحبه‌های مطبوعاتی خود نیز تکرار کرد. او توضیح داد که استدلال‌هایی که از ولی‌عهد شنیده، کاملاً واقع‌گرایانه بودند: چگونه ممکن است سوریه با وجود تحریم‌ها به ثبات برسد و راه را بر نفوذ ایران و روسیه ببندد؟

رئیس‌جمهور سوریه، احمد شرع نیز گفت که ولی‌عهد به وعده‌ اش عمل کرده است. محمد بن سلمان در تلاش است تا کشورش را توسعه دهد و از ثبات منطقه حمایت کند؛ چون او صاحب طرحی ملی (چشم‌انداز ۲۰۳۰) است که نیازمند اصلاح، تغییر، ثبات و همکاری منطقه‌ای است.

ترامپ در سفرش به عربستان، با یک شریک واقع‌گرای واقعی روبه‌رو شد و خود نیز واقع‌گرایی سیاسی را نشان داد - از جمله در تصمیمش برای لغو تحریم‌های سوریه. ترامپ پیش‌تر نیز گفته بود که پس از حمله روسیه به اوکراین، پوتین «چشمش را از توپ در سوریه برداشت»، که توصیفی دقیق از شرایط بود.

اگر گروه «حماس» درک درستی از سیاست می‌داشت، می‌توانست از واقع‌گرایی ترامپ بهره ببرد - همان ترامپی که یک گروگان آمریکایی-اسرائیلی را به او هدیه کردند - ولی نداشتن بینش سیاسی مانع شد. ترامپ حتی نتانیاهو را نیز کنار گذاشت و به اسرائیل سفر نکرد.

ترامپ به ولی‌عهد محمد بن سلمان گفت: «دوست داشتم عربستان به توافق صلح ابراهیمی بپیوندد، چون برایم بسیار اهمیت دارد، اما این تصمیم باید در زمان مناسب خودتان باشد» - یعنی تصمیم‌گیری به عهده شماست. واقع‌گرایی ترامپ در جایی دیگر نیز نمایان شد، آن‌جا که شاخه زیتون به سوی ایران دراز کرد، مشروط بر اینکه این کشور به سلاح هسته‌ای دست نیابد.

بنابراین، همان‌گونه که ترامپ گفت، این سفر، سفری تاریخی به کشوری بزرگ بود - و برای دیدار با ولی‌عهدی که شب‌ها از فکر توسعه کشورش نمی‌خوابد و دغدغه‌اش ثبات منطقه است.

 

 

https://aawsat.com/%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A3%D9%8A/5144252-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D9%87%D9%84-%D8%AA%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%9F

 

 

«محمد... هل تنام؟»

نعم كانت زيارة ترمب للسعودية تاريخية، وأظهر فيها عقلانية سياسية لم نعهدها بسكان البيت الأبيض، ومنذ زمن طويل. زيارة تاريخية، سياسياً واقتصادياً، وأكثر، ويكفي تأمل ما قاله ترمب عما شاهده من تطور في السعودية.

وربما كان يمكن أخذ حديثه عن السعودية، والملك سلمان بن عبد العزيز، وولي العهد الأمير محمد بن سلمان بن عبد العزيز، من باب رد التحية على كرم الضيافة، لكن كلماته كانت عميقة ولافتة، وذات أثر خارجي.

تحدث ترمب عن ملك عظيم وولي عهد مؤثر وأسرة كريمة، وتحدث عن تفاصيل من النادر أن يسمعها العالم، أو المواطن الأميركي، ومنها أن التغيير السعودي نابع من السعودية نفسها، ووفق عاداتها وتقاليدها.

وانتقد ترمب من يحاولون فرض رؤيتهم على المنطقة من الساسة الأميركيين بالسابق، وهو ما لم تستجب له السعودية يوماً. وسبق أن قال ولي العهد، بمقابلة صحافية مع وسيلة أميركية، إنه يفعل التغيير من أجل بلاده، وليس الأميركيين.

وفي ملاحظة لافتة، قال ترمب لولي العهد: «محمد، هل تنام ليلاً؟»، فأجاب ولي العهد: «أحاول»... ليعلّق ترمب قائلاً: «أعتقد أنه يفكّر طوال الليل كيف يجعل بلده أفضل». مضيفاً أن من يتقلبون بسبب التفكير ليلاً هم من يبنون أرض الأحلام، وهذا صحيح.

وكان ترمب واقعياً حين أثنى على الجهود التي بذلتها السعودية، قائلاً: «هناك دول تجعل من الصحراء واحات خضراء، وأخرى تجعل من واحاتها صحاري» مقارناً بين السعودية وإيران.

والقصة ليست مجاملات، من قبل ترمب، أو فرصة «دعائية» للسعودية، بل زيارة مهمة، وعمل جاد، حيث قرر ترمب رفع العقوبات عن سوريا، وبعد 46 عاماً، وليس فقط فترة بشار الأسد.

وقال ترمب إنه رفع العقوبات بناءً على طلب ولي العهد الأمير محمد بن سلمان، وكرر القول نفسه بمقابلات صحافية، وشرح أن المنطق الذي سمعه واقعي، فكيف يمكن لسوريا أن تستقر وتقطع الطريق على إيران وروسيا في ظل تلك العقوبات.

وقال الرئيس السوري أحمد الشرع إن ولي العهد «صدق بما وعد به»، وولي العهد ساعٍ لتطوير بلاده ودعم استقرار المنطقة؛ لأنه صاحب مشروع رؤية تتطلب إصلاحاً وتغييراً واستقراراً وشراكة.

جاء ترمب للسعودية ووجد شريكاً حقيقياً عقلانياً، وأظهر ترمب واقعية سياسية، مثل رفع العقوبات عن سوريا، وسبق لترمب أن قال حين غزت روسيا أوكرانيا بأن الرئيس بوتين «أبعد عينه عن الكرة» بسوريا، وكان ذلك وصفاً دقيقاً.

ولو كانت «حماس» تجيد السياسة لاستفادت أيضاً من عقلانية ترمب الذي أهدته الجندي الأميركي الإسرائيلي الرهينة، لكن دون رؤية سياسية، خصوصاً أن ترمب حجّم نتنياهو بعدم زيارته لإسرائيل.

وقال ترمب لولي العهد الأمير محمد بن سلمان كنت أتمنى انضمامكم للسلام الإبراهيمي، ويعني لي ذلك كثيراً، لكن «وفق الوقت الذي يناسبكم»، أي إن القرار قراركم. وتجلت عقلانية ترمب أيضاً حين مد غصن الزيتون لإيران متعهداً بعدم حصولها على السلاح النووي.

لذلك هي زيارة تاريخية لدولة عظيمة، كما قال ترمب، وأمام ولي عهد لا ينام من أجل تطوير بلاده، واستقرار المنطقة.